شناخت و بررسی اهمیت قصه گویی برای کودکان

کودکان عاشق قصه هستند. قصه و داستان جادویی است که می تواند احساسات، ایده ها و باورهای ناشدنی کودکان را به حقیقت برساند. اهمیت قصه گویی  را می توان در این دید که قصه می تواند همدلی را به کودکان بیاموزد و آن ها را به سفرهایی فوق العاده ببرد. جایگاه و اهمیت قصه گویی در آموزش و ادبیات کشورها قدمتی دیرینه دارد و تقریباً به دوران هایی باز می گردد که انسان وارد زندگی اجتماعی  می شود ومی تواند با دیگران صحبت کند.

پیدایش و اهمیت قصه گویی زمانی حس شد که انسان ها برای آن که بتوانند گذشته خود را حفظ کنند و برای آیندگان تعریف کنند؛ به آن نیاز پیدا کردند. به همین دلیل یکی از دلایلی که می تواند به خوبی اهمیت قصه گویی را بیان کند، حفظ تاریخ و گذشته جامعه بشری است. ما در این مقاله قصد داریم تا شما را با اهمیت قصه گویی و ضرورت قصه گویی برای کودکان آشنا کنیم، پس تا پایان این مقاله همراه ما باشید تا بیشتر از اهمیت داستان گویی در آموزش کودکان مطلع شوید.

اهمیت قصه گویی برای کودکان

زمانی که از اهمیت قصه گویی برای کودکان صحبت می کنیم به دنبال فوایدی هستیم که در خواندن قصه برای کودکان به دست می آید. اهمیت داستان گویی برای کودکان به دلیل تاثیری است که ماجراها و شخصیت های داستان بر روی کودکان دارند. زمانی که برای کودکان قصه خوانده می شود، این فرصت به کودکان داده می شود تا به جای شخصیت های داستان قرار بگیرند و با آن ها هم فکری کنند، حرف بزنند و حتی به جای آن ها تصمیم گیری کنند. این مهم ترین اهمیت قصه گویی است که هم کودکان را خلاق می کند و هم آن ها را برای چالش های آینده آموزش می دهد.

دیگر اهمیت داستان گویی را در زبان آموزی کودکان می توان دید. جایگاه و اهمیت قصه گویی در زبان آموزی کودکان، بیشتر در کودکان نوپا که در ابتدای راه یادگیری برای صحبت کردن هستند، قابل مشاهده است. این کودکان ذهنی خالی از کلمات و واژگان دارند و با قصه و داستانی که برای آن ها خوانده می شود در واقع  در حال یادگیری ادبیات هستند و این ضرورت داستان گویی و اهمیت قصه گویی برای کودکان این رده سنی را دو چندان می کند.

اهمیت قصه گویی در زبان آموزی کودکان بزرگتر نیز وجود دارد؛ کودکان خردسال و بزرگتر با قصه گویی و شنیدن داستان های کودکانه متنوع می توانند دایره واژگان خود را وسیع تر کنند و یا با زبان های دیگر آشنا شوند.

اهمیت قصه گویی در زبان های غیر مادری هم وجود دارد. قصه هایی که به زبان های دیگر نوشته شده است به کودکان کمک می کند تا بتوانند با کلمات عامیانه و پرکاربرد آن زبان ها آشنا شوند و از آموزش های کلیشه ای کلاس های درسی خارج شوند.

ضرورت داستان گویی برای کودکان

کودکان همه چیز را مانند دنیای کودکی خود می بینند. از نظر کودکان، همه آدم ها مهربان هستند و همه مشکلات قابل حل است. پاکی و صداقتی که در وجود کودکان وجود دارد، اگرچه زیباست اما در ادامه آن ها را در بزرگسالی دچار سرخوردگی می کند. اگر کودکان از همان ابتدا بدانند که آینده به گونه ای که در تصور آن هاست، در واقعیت وجود ندارد؛ راحت تر می توانند به درون آن پا بگذارند. قصصی که کمی کودکان را از حال و هوای کودکانه خود خارج می کنند، ضرورت داستان گویی برای کودکان را دو چندان می کنند.

در وولک می توانید به انبوهی از داستان های متنوع برای کودکان خود دسترسی داشته باشید تا تاثیرات متعدد قصه گویی برای کودکان را بیشتر درک کنید؛ برای دسترسی به قصه های وولک روی لینک زیر کلیک کنید:

داستان کودکانه

ضرورت داستان گویی برای کودکان در زمینه شناخت فرهنگ

کودکان با ذهنی خالی متولد می شوند. این ذهن خالی کودکان همچون لوح سفیدی است که می توان هر نقش و نگاری را بر روی آن کشید. کودکان برای پر کردن این لوح سفید نیاز به یادگیری و آموزش دارند. بخشی از این آموزش در ارتباط با جامعه ای است که می خواهند در آن زندگی کنند. اهمیت داستان گویی برای کودکان را می توان در آشنایی کودکان با هویت جامعه خود بررسی نمود.

داستان گویی برای کودکان معمولاً از زندگی انسان ها و وقایعی که در جامعه رخ می دهد صحبت می کند و هر چه ماجرای آن قدیمی تر باشد، سنت ها و تاریخچه جامعه را بهتر نشان می دهد. کودکان اگر نتوانند آداب و رسوم، تاریخ و فرهنگ جامعه را بفهمند، نمی توانند هویتی نیز برای خود پیدا کنند و اینجاست که ضرورت داستان گویی برای کودکان و اهمیت قصه گویی  در زمینه شناخت فرهنگ مشخص می شود.

ارتباط میان قصه گویی و آموزش کودکان

کسب مهارت های کلامی و گفتاری در کودکان به وسعت دایره لغات آن ها مرتبط است. کودکان هرچه بیشتر بدانند، بهتر می توانند صحبت کنند و یا حتی بنویسند. خوب صحبت کردن کودکان در برقراری روابط اجتماعی کودکان موثر است و بهتر می توانند دوست برای خود پیدا کنند. ضرورت قصه گویی برای کودکان و اهمیت قصه گویی در زمینه گسترش دایره واژگان ذهنی آن ها نیز مورد بررسی قرار می گیرد.

آموزش به کودکان به شکل های مختلفی می تواند انجام شود. خواندن قصه و داستان برای کودکان ساده ترین و در عین حال موثرترین روش برای یادگیری آن ها است. هیچ دایرة المعارف و لغت نامه ای نمی تواند با سرگرم کردن کودکان به آن ها مفاهیم را هم بیاموزد. اهمیت قصه گویی در آموزش کودکان تنها در یادگیری کلمات نیست؛ بلکه هر نوع آموزشی را که متناسب با سن کودکان لازم بدانیم، می توانیم از طریق قصه ها و داستان کودکانه به کودکان آموزش بدهیم. ضرورت قصه گویی برای کودکان اغلب برای آموزش هایی مطرح است که جنبه شنیداری آن نسبت به عملی بودن بیشتر است؛ زیرا کودکان می شنوند و در نهایت به آن عمل می کنند و این جایگاه و اهمیت قصه گویی را تقویت می کند.

نقش قصه گویی برای آموزش غیر مستقیم به کودکان

برخی آموزش ها برای کودکان به طور مستقیم امکان پذیر نمی باشد. گاهی نوع آموزش و گاهی موضوعی که باید به کودکان آموزش داده شود موجب می شود تا پدر و مادرها نتوانند آنچه را که می خواهند به صورت مستقیم به کودکان خود یاد بدهند. این آموزش ها بیشتر در محدوده مسائل خصوصی و حریم شخصی خانواده و کودک است. بیشترین دغدغه پدرومادرها نیز در ارتباط با همین مسائل است. در این زمینه خانواده ها به خوبی ضرورت و اهمیت داستان گویی برای کودکان خود را درک کرده و می توانند از داستان های کودکانه برای آموزش مفاهیم پیچیده تر برای آن ها استفاده کنند.

ترس پدر و مادرها از اعتماد زیاد کودکان به اشخاص بیگانه و مورد سوء استفاده واقع شدن آن ها گاهی به اندازه ای آن ها را با بن بست های آموزشی مواجه می کند که چاره ای جز این پیدا نمی کنند که کودکان خود را از معاشرت با دیگران محروم کنند و به نوعی روابط آن ها را محدود کنند. اما به راستی تنها راه چاره همین است؟؟؟

شاید اگر پدر و مادرها جایگاه و اهمیت قصه گویی برای کودکان را  در این حوزه بیشتر بدانند و  درک کنند، بتوانند از قصه گویی و اهمیت قصه گویی در آموزش های غیر مستقیم خود بهره مند شوند. درست است که سخت ترین و شاید مجهول ترین بعد تربیتی کودکان برای پدر و مادرها، آموزش هایی در راستای شناخت حریم خصوصی کودک و حتی خانواده خود باشد اما در کمک به این امر نباید اهمیت قصه گویی در آموزش کودکان و حتی ضرورت قصه گویی برای کودکان را نادیده گرفت.

اهمیت قصه گویی در آموزش غیر مستقیم

یکی از موارد اهمیت قصه گویی در اثرات غیر مستقیم قصه برای کودکان است. قصه به کودک کمک می کند تا در موقعیت فرضی و خیالی، شخصیت خود را با قهرمان اصلی قصه همانند سازی کند که در تکامل شخصیت او موثر است. قصه بهترین راه آموزش غیر مستقیم مهارت های اجتماعی به کودکان است و به همین دلیل بهتر است نکات تربیتی در دل قصه کودکانه به کودکان آموزش داده شود. اهمیت قصه گویی در آموزش غیر مستقیم کودکان بیشتر در استفاده از ابزارهای قصه گویی است.

یکی از ابزارهای قصه گویی، نمایش و استفاده از تصاویر است. زمانی که در قصه گویی از این ابزارها خصوصاً اجرای نمایش استفاده می شود، درک تصویری کودک فعال تر می شود. از این رو چیزی را که می بیند ناخواسته انجام می دهد، بدون آنکه بخواهیم ساعت ها با او حرف بزنیم و از بخواهیم خواسته ما را عملی کند. لذا اهمیت داستان گویی برای کودکان با استفاده از ابزارهای سرگرم کننده نیز بسیار بالاست.

اهمیت قصه گویی برای کودکان پیش دبستانی

پایه های اولیه آموزش در کودکان خارج از محیط خانه ابتدا در مهد کودک، پیش دبستانی و مدرسه ایجاد می شود. از جمله کارهایی که برای کودکان پیش دبستانی انجام می شود، قصه خوانی است. بالا بودن جایگاه و اهمیت قصه گویی برای کودکان پیش دبستانی به دلیل با هم بودن کودکان و در کنار هم بودن آن هاست.

کودکان در محیط جمعی بهتر آموزش می بینند و بهتر هم  یاد می گیرند. اهمیت قصه گویی در محیط جمعی به این دلیل است که با قصه خوانی برای کودکان نوعی رقابت در میان کودکان ایجاد می شود که بتوانند درباره قصه حرف بزنند و یا نتیجه گیری کنند و نکات قصه های را که شنیده اند برای یکدیگر بازگو کنند. همچنین یکی از موارد اهمیت قصه خوانی در این است که با خواندن قصه می توان کودکان را قبل از ورود به پیش دبستانی و مدرسه با محیط آن ها آشنا نمود و ترس کاذبی را که در ذهن کودکان نسبت به محیط پیش دبستانی و یا مدرسه وجود دارد را از بین برد.

آموزش حریم خصوصی خانواده به کودکان با جایگاه و اهمیت قصه گویی

داستان های زیادی برای کودکان نوشته شده است و از گذشته تا به حال در قالب شخصیت های گوناگون برای آن ها خوانده شده است که بخش عظیمی از آن درباره حفظ حریم خانواده بوده اند. خانواده برای کودکان تعریف شده است و معمولاً آن را شامل پدر و مادر و خواهر و برادر خود می دانند؛ البته که اهمیت قصه گویی در آموزش اعضای خانواده و نسبت ها به کودکان بسیار بالا است. اما خانواده گاهی از نظر کودکان وسیع می شود و اینجاست که امکان سوء استفاده از کودکان نیز مطرح می شود. افزایش دامنه ارتباط کودکان چیز بدی نیست اما چون کودکان زود اعتماد می کنند و این سادگی کودکان می تواند زمینه بهره وری خوبی را برای افرار بیمار فراهم نماید، این موضوع نیاز به نظارت و آموزش بیشتری دارد.

در این راستا اهمیت داستان گویی در آموزش کودکان برای جلوگیری از عدم اعتمادِ بی جا، افزایش می یابد. داستان هایی مانند شنگول و منگول و شنل قرمزی نمونه ای بارز از داستان هایی هستند که اهمیت قصه گویی برای کودکان را در این زمینه به خوبی نشان می دهند. کودکان با شنیدن داستان هایی از این قبیل، یاد می گیرند که حریم خانواده ارزشی بالاتر از افراد آن دارد و تنها کسانی می توانند در آن ورود کنند که واقعاً دلسوز آن هستند.

قصه خوانی برای کودکان قبل از خواب

یکی از زمان های متداول قصه خوانی برای کودکان هنگام شب و قبل از خواب است. اهمیت قصه گویی قبل از خواب کودکان در ایجاد فرصتی است که برای فکر کردن و تعمیق رویاهای کودکان به وجود می آید و این زمان خوبی است تا با قصه گویی و خواندن داستان های کودکانه آموزنده برای آن ها، آنچه را که می خواهیم، به کودکان خود بگوییم.

اهمیت داستان گویی برای کودکان قبل از خواب به دلیل تثبیت بیشتر مطالب در ذهن کودکان در این زمان است. آرامشی که در قبل از خوابیدن کودکان برای آن ها در محیط برقرار می شود، به کودک کمک می کند تا تمرکز بالاتری داشته و قصه گویی برای کودکان در این زمان می تواند مطالب آموزنده را در ذهن کودکان تثبیت کند. زمانی که کودک به خواب می رود این مطالب از ذهن او عبور کرده و وارد حافظه کوتاه مدت او می شود.

هم چنین قصه گویی قبل از خواب همانند خواندن لالایی برای کودکان، در تسریع خواب کودکان اثرگذار است. علاقه ای که کودکان به قصه دارند، باعث می شود که کودکان برای شنیدن قصه قبل از خواب، خود را برای خوابیدن آماده کنند. این علاقه می تواند ضرورت داستان گویی برای کودکان، جایگاه و اهمیت قصه گویی را نیز پررنگ تر کند و سلامت جسمی آن ها را تامین نماید.