تب شدید کودکان چه خطراتی را به همراه دارد؟

تب شدید کودکان و یا حتی تب های خفیف تر آنها، شایع ترین دلیل نگرانی والدین و علت مراجعه آنها به مطب دکتر است. مسلما هر پدر و مادری با دیدن تب زیاد در کودکان خود دچار استرس و اضطراب می شود. در اکثر مواقع تب شدید کودک نشانه وجود عفونت در بدن کودک است. سیستم ایمنی بدن هنگام مقابله با عفونت، دمای بدن را بالا می برد، در نتیجه باعث بروز تب بالای کودکان می شود.

به طور کلی، تب به دمای مقعدی بالاتر از  38 درجه سانتیگراد گفته می شود. دمای بدن در سایر نقاط بدن معمولاً پایین تر است. آستانه برای تعریف تب در افراد مختلف به طور قابل توجهی متفاوت است زیرا دمای بدن می تواند بین 0.5 تا 1 درجه سانتیگراد نوسان داشته باشد. تب های سطح پایین معمولاً کمتر از 39درجه سانتیگراد در نظر گرفته می شوند.

علل تب بالا در کودکان و شدت خطرناک بودن آنها

همانطور که گفته شد، تقریبا عامل اصلی تب بالا در کودکان، عفونت است. ویروس های 10 برابر بیشتر از هر باکتری ای، علت بروز تب شدید در کودکان هستند. صدها میکروب و ویروس وجود دارند که منجر به تب شدید بچه ها می شوند ولی در ادامه فقط با موارد رایج آشنا خواهیم شد.

• عفونت های ویروسی. سرماخوردگی، آنفولانزا و سایر عفونت های ویروسی شایع ترین علت تب شدید کودکان هستند. ممکن است تب زیاد کودک تنها نشانه در 24 ساعت اول ابتلا به ویروس باشد. اغلب مواقع، دیگرعلائم ویروسی مانند آبریزش بینی، سرفه، اسهال کمی بعد از تب بالا در کودکان، رخ می دهند. بیماری روزئولا بارزترین مثال می تواند باشد. ممکن است به مدت 2 یا 3 روز، تب بالا در کودک تنها نشانه بیماری باشد. سپس بثورات ظاهر می شود.
• عفونت های باکتریایی. عفونت باکتریایی مثانه شایع ترین علت تب زیاد در کودکان دختران است. گلودرد استرپتوکوکی نیز یکی از علل بی دلیل تب شدید کودکان است.
• عفونت سینوس. سرماخوردگی عامل اصلی این مشکل است. نشانه اصلی این عفونت، بروز مجدد تب چند روز پس از ناپدید شدن آن است.
• تب واکسن. تزریق اکثر واکسن ها با عوارضی مانند تب بالا در کودکان همراه است. تب شدید کودک به مدت 2 تا 3 روز به طول می انجامد و سپس بدون نیاز به هرگونه درمانی، خود به خود ناپدید می شود.

• تب نوزاد (تب جدی). بروز تب شدید در سه ماهه اول زندگی نوزادان، امری خطرناک است. نوزاد باید فورا توسط پزشک اطفال معاینه شود. تب زیاد کودک ممکن است به دلیل سپسیس که نوعی عفونت خونی است، باشد. عفونت های باکتریایی در این گروه سنی می توانند به سرعت عود پیدا کنند، بنابراین نیاز به درمان سریع دارند.
• مننژیت (بسیار جدی). نوعی عفونت باکتریایی غشایی که نخاع و مغز را می پوشاند. نشانه اصلی مننژیت، سفتی گردن، سردرد و گیجی است. بچه های کوچکتر بی حال یا آنقدر تحریک پذیر هستند که نمی توان آنها را تسکین داد. در صورت درمان نشدن به موقع، احتمال آسیب مغزی به کودک بسیار زیاد است.

• گرم شدن بیش از حد. همچین تبی معمولاً سطح پایین است و به علت پوشیدن بیش از حد لباس رخ می هد. دمای بدن کودک در عرض چند ساعت پس از انتقال به مکانی خنک تر عادی می شود.

یکی از تفکرات عامه این است تب شدید در کودکان هنگام دندان درآوردن امری عادی است، اما تحقیقات جدید نشان می دهد که ” دندان درآوردن کودک”  باعث تب شدید کودکان نمی شود. بنابراین تب کودکان خود را در هر شرایطی جدی بگیرید.

تشخیص علت بروز تب شدید در کودکان

اگر کودک شما علائم هشداردهنده ای مانند رنگ پریدگی، نداشتن واکنش به اطرافیان، ضعف شدید نداشته باشد ولی دارای علائم دیگری مانند آبریزش بینی یا عطسه نشان دهنده باشد، یعنی بدن کودک درگیر یک عفونت ویروسی ساده است. تب شدید کودک معمولاً به سرعت پایین می آید. در این موارد، تب شدید در کودکان را می توان مانند سرماخوردگی ساده فرض کرد، بنابراین جای نگرانی آنچنانی ندارد.

اگر با پزشک معالج کودک خود تماس بگیرید، وی سعی می کند علت تب زیاد کودک را بررسی کند. این پروسه معمولاً با سوالاتی در مورد سلامت و علائم کودک، همراه است.

ممکن است تب شدید کودکان به گونه ای باشد که نیاز به مراجعه حضوری به پزشک داشته باشد. در این صورت به احتمال زیاد درجه حرارت، نبض و تنفس کودک شما بررسی می شود. میزان مایعات(آب) بدن کودک و همچنین فشار خون او اندازه گیری می شود.در برخی موارد آزمایش ادرار نیز لازم است.

در موارد بسیار نادر ممکن است نیاز باشد اورژانس خبر کنید. این امر لزوما به این معنای بیماری شدید و خطرناک کودک نیست، فقط محض احتیاط بهتر است تب بالا در کودک فورا در بیمارستان بررسی شود.